أبو علي سينا
ديباچه 38
النجاة من الغرق في بحر الضلالات
چون از پندار خويش دربارهء بنياد همهء هستى ياد كرد در دو دفتر « ميم ونون » به آنچه كه پيشينيان دربارهء بنيادهاى گوهر گفتهاند بپرداخت . پس از آنچه تا كنون گفتهايم آنچه كه در يك يك اين دفترهاى أرسطو گنجانده شده است روشن مىشود وپيداست كه اين دفترها به بهترين روشى پياپى هم آمدهاند وهيچگونه آشفتگى در پياپى آمدن آبها نيست چنان كه نيقلاوس دمشقي پنداشته وبگمان خود روش بهترى در اين دانش پيش گرفته است . اين را هم بگويم كه در فصلهاى ششم تا نهم ( 3 b 241701 - 42 b 5701 ) لام أرسطو وگزارش ثامسطيوس بر همين فصلها وگزارش ابن سينا بر لام كه بسيار روشن است با دو عنوان فصل 8 و 10 در أرسطو عند العرب بدوي ( ص 3 - 11 12 - 21 و 22 - 33 ) آمده است . در ما بعد الطبيعة عبد اللطيف بغدادي گزارش دفترهاى تاء وباء در فصلهاى 1 - 4 وگزارش جيم تا زاء در فصل 13 وگزارش لام در فصلهاى 13 - 15 ديده مىشود ( چاپ نوى ويرث با ترجمهء آلمانى ) 13 و 14 - دفتر موونو يا ميم ونون كه بازپسين هستند وبا دفتر يوتا با هم دستهاى جدا هستند ووابستهء با آلفا وبتا ودر آنها از صور ومثال وشمار به ژرفى سخن مىرود وبررسى از آنها از رهگذر انديشهء آكادميايى به ويژه پندارهاى اسپوسيپوس وكسنوكراتس بسيار با ارزش است . روش جدلى آنها از آلفا بيشتر است وگويا أرسطو تئورى أفلاطون را دربارهء مثل سودمند نمىبيند وخردهگيرىها كه از آن در آلفا كرده است بسنده نمىداند وهمانها را دوباره دستنخورده موبمو وواژه به واژه در فصلهاى 4 و 5 مو بازگو مىكند جز اينكه آنچه در آلفا با واژهء « ما » كه نشانهء روزگاران آسوس است در اين دو با واژه « أو » بازگفته است . پس بايستى « مو » پس از آلفا نگاشته شده باشد پس پيوند « موونو » با ألفا وبتا روش است چه در ان دو به بتا بسيار بازگشت شده ( 93 b - 9 a 6701 , 2 ) وبه آپوريهاى بتا پاسخ داده مىشود . در اينكه موونو از أرسطو باشد دانشمندان يك سخن نيستند برخى « نو » را از أرسطو مىدانند ولى « مو » را آميختهاى از پارههاى جداگانهاى مىپندارند كه تراويده خامهء أرسطو نيست . تريكو مىگويد كه من ويگر در اينكه آن دو از أرسطو